2025 сылга Норуот сомоҕолоһуутун күнүн чэрчитинэн сэтинньи 4 күнүгэр дойду баһылыга Владимир Путин национальнай өрөспүүбүлүкэҕэ уонна киин куоратыгар быһаччы сыһыаннаах, дьоһун суолталаах, чуолаан култуура нэһилиэстибэтин харыстыырга туһуланар Ыйаахха илии баттаабыта. Ол курдук, Владимир Путин Ыйааҕынан Арассыыйаҕа «Аҕыйах ахсааннаах төрүт олохтоох норуоттар күнэ» олохтоммута.
Бырааһынньыгы олохтуур көҕүлээһини Хоту, Сибиир уонна Уһук Илин аҕыйах ахсааннаах төрүт олохтоох норуоттарын Ассоциацията киллэрбитэ. Бэрэсидьиэн Ыйааҕынан муус устар 30 күнэ бырааһынньык күнүнэн бигэргэтиллибитэ..Быйыл бырааһынньык маҥнайгытын бэлиэтэнэр. Сүрүн сыала — норуоттар төрүт олохторун-дьаһахтарын, дьарыктарын уонна ураты култуураларын харыстааһын буолар.
- өбүгэлэрэ түөлбэлээн олорбут сирдэригэр-уоттарыгар олоруу;
- төрүт олоҕу-дьаһаҕы, хаһаайыстыбаннай үлэни (таба иитиитэ, булт, балыктааһын) уонна дьарыгы тутуһуу;
- бэйэни туспа этническэй бөлөҕүнэн билинии;
- норуот уопсай ахсаана 50 тыһыынча киһиттэн аһарыа суохтаах.
Арассыыйаҕа маннык норуоттарга ненецтэр, эбэҥкилэр, эбээннэр, чукчалар, мансилар, тофалардар, телеуттар, дьүкээгирдэр уо.д.а. киирэллэр.
Бырааһынньыгы олохтооһун РФ аҕыйах ахсааннаах төрүт олохтоох норуоттарыгар бэйэлэрин тустарынан кэпсииргэ, үйэлэр тухары олорорго уустук, тыйыс сирдэри баһылаан, бэйэлэрин уратыларын сүтэрбэтэх дьон баай култуураларын, үгэстэрин, олохторун-дьаһахтарын кытта дьону-сэргэни билиһиннэрэргэ үтүө кыах буолар. Ону тэҥэ, бу күн төрүт олоҕу, хаһаайыстыбаннай үлэни-хамнаһы уонна ураты култуураны харыстыыр наадалааҕа бэлиэтэнэр.
