Бастакы Тобольскай ааҕыылар Сибиир историческай киин куоратыгар Тобольскайга ыытыллыбыттара. Ол түмүгэр Сибиир сайдыытыгар туһалаах быһаарыылары оҥорорго биисинэс, наука, ускуустуба уонна бырабыыталыстыба бэрэстэбиитэллэрин түмэр Тобольскай кулууп тэриллибитэ. Иккис ааҕыылар Тобольскайга уонна Москваҕа ыытыллыбыттара.
Тобольскай уонна Өлүөнэ кулууптарын холбоһуктаах мунньахтарыгар Ил Дархан Айсен Николаев кыттыыны ылла.
«Арассыыйа Хотугу сирэ: инфраструктура, суолталара уонна киһи хапытаала» диэн эспиэрдиир сиэссийэҕэ өрөспүүбүлүкэ Аҕа баһылыга бэйэтин этиитигэр тырааныспар инфраструктуратыгар болҕомтону анаан туһаайда. Айсен Николаев Амурскай уонна Магадан уобаластара өйөөбүт «Мохэ — Найба» бырайыагын бэлиэтээн туран, суолтатынан БАМ тутуутугар тэҥнээтэ. Тимир суолу тутууну олоххо киллэрии дойду Хотугулуу-Илиҥҥи өттүгэр тырааныспар логистикатын тосту уларытыаҕын туһунан бэлиэтээтэ.
Сиэссийэҕэ философия доктора уонна Тиихэй акыйаан национальнай университетын бэрэпиэссэрэ Леонид Бляхер, «НИПИ ГИПРОЛАБ» ХЭУо управляющай дириэктэрэ Максим Деров, профессор уонна политолог Дмитрий Выдрин, «Белое Золото» (ПАО «Селигдар») ХЭУо генеральнай дириэктэрин солбуйааччы Игорь Фирсов, РФ бырабыыталыстыбатын бэрэссэдээтэлин солбуйааччы секретариатын салайааччытын солбуйааччы Фёдор Черницын, РФ Бэрэсидьиэнин иһинэн Саха сирин Бастайааннай бэрэстэбиитэлэ Андрей Федотов кыттыыны ыллылар.
