Тыа хаһаайыстыбатын миниистирин солбуйааччы Айал Тимофеев «Покровскайдааҕы кыыл иитэр хаһаайыстыба» ХЭУо-ҕа сырытта. Тэрилтэ килиэккэҕэ түүлээх кыыл иитиитинэн дьарыктанар өрөспүүбүлүкэҕэ соҕотох хаһаайыстыба. Пиэрмэ билиҥҥи туругун, сайдыытын кэскилин, ону тэҥэ салааҕа судаарыстыба өйөбүлүн дьаһалларын дьүүллэстилэр.
Билиҥҥи кэмҥэ хаһаайыстыбаҕа 2150 төбө кыыл баар: 1638 үрүҥ көмүстүҥү дьүһүннээх хара саһыл уонна 512 киис. Кэлэктиип 20 үлэһиттээх — кыыл иитээччилэр, аһылык үлэһиттэрэ, араас үлэһиттэр, зоотехник, биригэдьиирдэр уонна салайааччылар.
Хаһаайыстыба бары тургутуулары ааста: уларыта тутууну, ыарахан 90-с сыллары, бас билээччилэр уларыйыыларын. Тыа хаһаайыстыбатын министиэристибэтинэн ылыммыт кириисиһи туоратар былаан көмөтүнэн хаһаайыстыбаны хааллардылар. Кэлиҥҥи сылларга министиэристибэ өйөбүлүнэн 1980-с сыллартан өрөмүөннэммэтэх шедовай хаһаайыстыба саҥардылынна, үрүҥ көмүстүҥү өҥнөөх хара саһыл оҕолоругар 600 миэстэлээх шедтар тутулуннулар, төбө ахсаана 600-тэн 1600-кэ диэри элбэтилиннэ.
Өрөспүүбүлүкэҕэ саҥа хайысха — киис иитиитин сайыннарыы — улахан ситиһиинэн буолла. 2021 сылга Тыа хаһаайыстыбатын министиэристибэтин өйөбүлүнэн Татарстан Өрөспүүбүлүкэтин «Берюли» ХЭУо-тан 400 төбө киис атыылаһыллыбыт. Барыта кэриэтэ саҥаттан — уопута, кыыл иитээччилэрэ уонна анал дьиэлэрэ суох — тэрилтэ боруобалааһын нөҥүө технологиялары Саха сирин килиимэтигэр сөп түбэһиннэрдэ: дьиэлэр олохтоох тымныылары учуоттаан уларытылыннылар, аһатыы рациона көннөрүлүннэ.
Саһыл түүтүн хаачыстыбатын тупсарыыга эмиэ үлэ ыытыллар: 2020 сылга «Савватьево» ХЭУо-тан — Арассыыйаҕа скандинавскай боруода үрүҥ көмүстүҥү өҥнөөх хара саһыллары иитэр соҕотох тэрилтэттэн — бу көрүҥ кыыллар атыылаһылыннылар, кинилэр сэбиэскэй боруодатааҕар түүтүн хойуутунан уонна тириилэрин кээмэйинэн ордуктар. Кинилэри көрүүгэ-истиигэ искусственнай буоһатыыны киллэрэн туран, туспа методика туттуллар.
Миэстэтигэр тиийэн үлэ түмүгүнэн миниистири солбуйааччы Айал Тимофеев өрөспүүбүлүкэҕэ килиэккэҕэ түүлээх кыыл иитиитин соҕотох тэрилтэтин хаалларар суолталааҕын бэлиэтээтэ, суруйда тыа хаһаайыстыбатын министиэристибэтин пресс-сулууспата.
