30 Сэтинньи 30.11
  • -5°
  • $ 71,88
  • 83,09

Алтынньы 17 күнэ. Саха сиригэр ийэлэри эҕэрдэлииллэр - Бикипиэдьийэ

Бэлиэ күннэр

Түбэлтэлэр

  • 1740 — Витус Беринг салалталаах Иккис Камчаатка эспэдииссийэтин кыттыылаахтара Камчаткатааҕы Петропавловскай куораты олохтоообуттар.
  • 1855 — Англия айааччыта Генри Бессемер ыстаалы уһаарыы ньыматын патеннаабыт. Бессемер ньымата, ону кытары эмиэ бу саҕана айыллыбыт Мартен ньымата ыстаал уһаарыытын быдан чэпчэппиттэрэ. Ыстаал киэҥник туттуллар кыахтаммыта, чуолаан тимир суол тутуутугар.
  • 1925 — Николай Неустроев «Куһаҕан тыын» комедиятын премьератын күнэ Саха тыйаатырын төрөөбүт күнүнэн ааҕыллар.
  • 1933 — Альберт Эйнштейн АХШ-га нацистыы Германияттан күрээн тиийбит.
  • 1938 — Сэбиэскэй Сойууска «Бойобуой өҥөлөрүн иһин» мэтээл олохтоммут. Бу мэтээлинэн уопсайа 5 210 078 киһи наҕараадаламмыта.
  • 1944 — Аан дойду иккис сэриитэ: Лейте хомо иһин кыргыһыы саҕаламмыт, Филиппиннары дьоппуоннартан босхолооһун бастакы түһүмэҕэ, сыл бүтүөр диэри буолбута.
  • 1959 — Соҕуруу Африкатааҕы «Де Бирс» хампаанньа бастакы искусственнай алмаас оҥорбутун туһунан биллэрбит.
  • 1961 — ССКП XXII сийиэһигэр 1980 сылга диэри ССРС-ка хомуньуустуу уопсастыбаны тутар туһунан сорук туруоруллубут.
  • 1973 — ОПЕК холбоһугар киирэр араб дойдулара Израили сэриитигэр өйөөбүт дойдуларга ньиэп эмбарготын биллэрбиттэр. Бастатан туран АХШ-ка уонна кини Арҕаа Европатааҕы кыттыгастарыгар ньиэп атыыламмат буолбут. Ньиэп сыаната түөрт төгүл үрдээбит, онтон сылтаан экэнэмиэкэ кириисиһэ тоҕо тардыллыбыт. Бу ньиэп кириисиһин түмүгэр бензини кэмчилиир Дьоппуон массыыналара тарҕаммыттара, ССРС тас дойдуларга ньиэп атыылыыра кэҥээбитэ, энергетикаҕа саҥа технологиялар киириилэрэ түргэтээбитэ, холобура Франция сүрүннээн атомнай электростанцияларга көспүтэ.
  • 1979 — Ийэ Терезаҕа Нобель Эйэ бириэмийэтин анаабыттар.
  • 1985 — IBM көмпүүтэрдэргэ аналлаах бастакы 32-разрядтаах процессор тахсыбыт — Intel 80386.
  • 1990 — Григорий Явлинскай РСФСР миниистирдэрин сэбиэтин солбуйааччы бэрэстээтэлин дуоһунаһыттан уурайбыт.
  • 2003 — Тайвааҥҥа Тайпэй 101 диэн 101 мэндиэмэннээх, 509,2 м үрдүктээх небоскреб тутуллубут. 2010 сыллаахха Дубайга Бурдж Халифа тутуллуор диэри Тайпэй 101 аан дойдуга саамай үрдүк дьиэ этэ.

Төрөөбүттэр

Өлбүттэр

  • 1740 — Анна Иоанновна (1693 төр.), Романовтар династияларыттан Арассыыйа импэрээтэрэ (1730 сылтан), Бүөтүр I бииргэ төрөөбүт убайын кыыһа.
6
0
Комментарии
  • Халан:

    Саҥа бэлиэ күн киирбэтэх эбит — Арассыыйаҕа Аҕалар күннэрэ

Комментарии закрыты.

30 ноября 30.11
  • -5°
  • $ 71,88
  • 83,09