21 Алтынньы 21.10
  • -5°
  • $ 71,88
  • 83,09
Поделиться:

Алтынньы 14 күнэ. Саха сиригэр кыһын саҕаланар - Бикипиэдьийэ

Бэлиэ күннэр

Сорох халандаардар этэллэринэн, бүгүҥҥүттэн Саха сиригэр кыһын саҕаланар (Бокуруоп)

  • Аан дойдутааҕы Биирдэмнээһин (Стандарт) күнэ. 1946 сыллаахха бу күн 25 дойду испэсэлиистэрэ Лондоҥҥа мустан аан дойдуга биир стандаартары киллэрии туһунан кэпсэппиттэрэ, эһиилигэр Биирдэмнээһин аан дойдутааҕы тэрилтэтин (ISO) тэрийбиттэрэ. Күн 1970 сыллаахтан бэлиэтэнэр
  • Flag of Belarus.svg Беларусь — Ийэ күнэ
  • Flag of Georgia.svg Грузия — Мцхетоба (Мцхети куоракка баар Светисховели таҥара дьиэтигэр итэҕэлгэ сыһыаннаах сиэр-туом ыытыллар, дойдуга өрөбүл күн)
  • Flag of Yemen.svg Йемен — Иккис өрөбөлүүссүйэ күнэ. Бу Аравия тумул арыы соҕуруу өттүгэр сытар судаарыстыба 2011 сылтан тохтообот гражданскай сэрии уотугар олорор
  • Flag of Poland.svg Польша — Үөрэх күнэ (урут Учуутал күнэ)
  • Flag of Tanzania.svg Танзания — Ньерере күнэ. Юлиус Ньерере — холуонньаны кытта охсуһааччы, социалист, 1961-62 сс. Танганьика премьер-миниистирэ, 1963-64 сс. — бэрэсидьиэнэ, онтон Танганьика Танзания буолбутун кэннэ 1985 с. диэри дойдуну салайбыта
  • Flag of Ukraine.svg Украина — Украина көмүскээччитин күнэ
  • Flag of Ukraine.svg Украина — Украина хаһаактарын күнэ

Түбэлтэлэр

  • 1066 — Гастингс кыргыһыытыгар Нормандия герцога Вильгельм сэриитэ Англия хоруолун сэриитин кыайбыт. Сотору кэминэн Вильгельм Англияны барытын сэриилээн ылбыта, кини буойуттара феодал буолан дойду сирин үллэстибиттэрэ. Мантан ыла биэс үйэ кэриҥэ Англия судаарыстыбаннай тылынан француз тыла буолар.
  • 1640 — Икки Саха сирин бойобуодалара Петр Головин уонна Матвей Глебов Москубаҕа ыыппыт суруктара Сибиир бирикээһигэр (Сибиир дьыалаларынан дьарыктанар тэрилтэ) тиийбит. Ол сурукка Илиим өрүс тардыытыгар киирэр сирдэргэ түһээн хомуйары көрдөспүттэр. Бу сири Енисей бойобуодата былдьаһар эбит.
  • 1806 — Йена-Ауэрштедт кыргыһыытыгар Наполеон Улуу Аармыйата Пруссия аармыйатын урусхаллаабыт.
  • 1926 — «Чолбон» сурунаал маҥнайгы нүөмэрэ тахсыбыт. Сурунаал аата хаста даҕаны уларыйа сылдьыбыт: 1930-1937 сc. — «Кыһыл ыллык», 1938-1940 сc. — «Художественная литература», 1940-1998 сc. — «Хотугу Сулус», уонна 1999 сылтан ыла «Чолбон» диэн бастакы аата төннөрүллүбүт. Маны таһынан 1956 сылтан ыла «Хотугу Сулустан» нууччалыы «Полярная звезда» сурунаал туспа барбыт.
  • 1934 — Главсевморпуть салалтатын бирикээһинэн Дьокуускайга Өлүөнэтээҕи Авиагруппа тэриллибит.
  • 1943
    • Запорожье куорат ньиэмэстэртэн босхоломмут.
    • Собибор концлааҕырга өрө туруу буолбут, хаайыылаахтар харабыллары өлөртөөн баран күрээбиттэр — бу Үһүс рейх лааҕырдарыгар соҕотох ситиһиилээх өрө туруу этэ.
  • 1947 — Америка летчига Чак Йегер бастакынан тыас түргэнин куоһарбыт.
  • 1956 — Ииндийэҕэ тыытыллыбаттар касталарын басхана Бабасахиб Амбедкар уонна кинини батыһааччы 385 000 киһи индуизмтан буддизмҥа көспүттэр.
  • 1962 — АХШ разведчик сөмүлүөтэ Куубаҕа сэбиэскэй баллистическэй ракеталары туруора сылдьалларын хаартыскаҕа түһэрбит, мантан сылтаан кириисис саҕаламмыта, аан дойду үһүс сэриитэ буола сыспыта.
  • 1964 — Леонид Брежнев ЦК КПСС бастакы сэкирэтээринэн буолбут. Кини 18 сыл тухары, 1982 сыллаахха диэри ССРС баһылыгынан олорбута.
  • 1986 — Уус Маайа аэропуордуттан көтөн тахсан испит Л-410 сөмүлүөт Алдан өрүһүгэр сууллан түспүт. Сөмүлүөккэ олорбут 14 киһи бары өлбүттэр.
  • 1991 — «Дьэбириэйдэр Саха сиригэр» диэн ыстатыйа Израиль «Наша страна» хаһыатыгар тахсыбыт.
  • 1992 — Ил Түмэн VI сиэссийэтигэр Саха Өрөспүүбүлүкэтин былааҕын ылыммыт.
  • 1994 — Ясир АрафатИцхак Рабин уонна Шимон Перес Палестина бэйэни салайаныытын туһунан сөбүлэҥҥэ кэлбиттэрин иһин Нобель Эйэ бириэмийэтигэр тиксибиттэр.
  • 2004 — Амуур өрүһүгэр баар Тарабаров арыыта, Хабаровскай таһынааҕы Улахан Уссурийскай арыы уонна Аргунь өрүһүгэр баар (Чита уобалаһа) Большой арыы Кытайга бэриллэллэрин туһунан дөкүмүөҥҥэ бэрэсидьиэн Владимир Путин илии баттаабыт. 4 сыл буолан баран бу арыылар анал быһыыны-майгыны тутуһан Кытайга букатыннаахтык бэриллибиттэрэ.
  • 2010 — Бүтүн Арассыыйатааҕы 2010 сыллааҕы биэрэпис саҕаламмыт.

Төрөөбүттэр

Өлбүттэр

  • 1931 — Иван Кондаков — Саха сиригэр Бүлүү куоратыгар төрөөбүт синтетиичэскэй эрэһиинэни оҥоруу ньыматын бастакынан тобулбут биллиилээх хиимик-учуонай.
3
0
Комментарии
  • Халан:

    Өрөспүүбүлүкэ былааҕын күнэ диэн ыыталлар, ол эрээри, бу күнү официальнайдык бэлиэтиир туһунан докумуону (ыйааҕы, уурааҕы) булбатым. Баар дуо?

Комментарии закрыты.

21 октября 21.10
  • -5°
  • $ 71,88
  • 83,09