Модут нэһилиэгэр
Модукка нэһилиэнньэни кытта көрсүһүү ааспыт сылга үлэҕэ киирбит сылаас, киэҥ, сырдык оскуола саалатыгар буолан ааста. Алексей Еремеев ааспыт сыл түмүктэрин, сыл устата туох үлэ барбытын, саҥа сокуоннар тустарынан, өрөспүүбүлүкэ бүддьүөтүн ылыныыга туох уустуктар баалларын, дойду үрдүнэн, аан дойдуга бүгүҥҥү балаһыанньа туругун, инники соруктары хайдах баарынан аһаҕастык кэпсээтэ.
— Уһун сыллаах туруорсуугут ааспыт сылга олоххо киирэн уоскуйбуттара буолуо диэбитим, нэһилиэк баһылыга Ефим Ефимович көрсөөт тута амбулатория дьиэтигэр сырытыннаран биһиги иннибитигэр эбии сыал-сорук бөҕөтүн туруорда. Кырдьык икки сыллааҕыта буолан ааспыт улахан халаан уутун содула балыыһа акылаатын сытытан дьиэ туруга мөлтөх. Ол гынан баран, билигин инвестбюджекка үп-харчы суох, онон бу дьиэни атын сиргэ көһөрөн акылаатын саҥалыы түһэрэн тутуохха сөп эбит диэн сүбэлэстибит. Истиэнэтин маһа бөҕө-таҕа, онон бэйэтинэн барсыаҕа.
Салгыы спикер 2025 сыл дохуот киириитигэр, үп-харчы өттүнэн балайда ыараханнык ааспытын сырдатта. Онно бастакы биричиинэтэ – анал байыаннай дьайыы бара турар, онон сибээстээн, бары билэргит курдук, биһиги ороскуоппут балачча улаатта.
Иккиһинэн, аан дойдуга балаһыанньа сытыырхайан, санкциялар кыһарыйыыларын түмүгэр дохуот киириитин өттүгэр улахан мэһэйдэри көрүстүбүт диэн эттэ.
Саҥа тутуулары балаһыанньа көнүөр диэри өрөспүүбүлүкэ тохтотто. Холобур, Нам 2-с №-дээх орто оскуолата былырыын үлэҕэ киириэхтээх этэ, үбэ-харчыта көрүллүбүтэ. Салгыы мунньах аһаҕас кэпсэтии халыыбынан ыытылынна. Модут нэһилиэгин олохтоохторо үүт харчытын төлөбүрэ тоҕо тардыллыбытын, кулууп дьиэтэ олус тымныытын, култуура сылыгар «Земский работник культуры» бырайыак үлэлиирэ наадатын, ипотека бырыһыана улаханын, «Почта России» тэрилтэ үлэтин ким дьаһайарын, кыра хамнаска ким да үлэлиэн баҕарбатын, ыты көрүү-харайыы туһунан уонна бэйэни салайыныы саҥа сокуонун тула ыйытыктары биэрдилэр.
Алексей Еремеев олохтоох салайыныы сокуонун барыла өрөспүүбүлүкэҕэ бэрт улахан кэпсэтиини таһаарбытын уонна хас да түһүмэҕинэн бары улуустарынан билиһиннэрии, ырытыы киэҥник ыытыллыбытын кэпсээтэ. Ол кэнниттэн ааспыт сыл ахсынньы 17-18 күннэригэр СӨ бэрэстэбиитэллээх уорганнарын дьокутааттарын III сийиэһигэр өрөспүүбүлүкэ бары улуустарыттан, оройуоннарыттан, куораттарыттан, нэһилиэктэриттэн сийиэскэ кытта кэлбит муниципальнай тэрээһиннэр дьокутааттара инникитин бу олус суолталаах сокуонунан салайтаран хайдах үлэлиэхтээхтэрин сокуон бары өрүтүн ымпыктаан–чымпыктаан ырыппыттарын санатта. Ааспыт сылга Алексей Ильич 8 улууска сылдьан дьону-сэргэни кытта атах тэпсэн олорон кэпсэппиттэрин, бу сокуон ис хоһоонун ырыппыттарын, кэпсээтэ. Сокуон ылыллыан иннинэ эрдэттэн үлэлэһэн субъект олохтоох усулуобуйаны учуоттаан бэйэтин сокуонунан икки таһымнаах бэйэни салайыныыны хаалларыан сөп диэн Арассыыйа таһымыгар туруорсаннар, бэйэни салайыныы ситимэ оннунан хаалбытын иһитиннэрдэ. Уопсайа Саха сиригэр 445 муниципальнай тэриллии баар: онтон 34 муниципальнай оройуон, икки куораттааҕы уокурук, 48 куораттааҕы уонна 361 сэлиэнньэлэр оннунан хаалаллар диэн бэйэбит барылбытыгар суруллан сылдьар диэн быһаарда.
Александр Атласов үүт харчытын төлөбүрэ өрөспүүбүлүкэ бүддьүөтүгэр дохуот киириитэ тардыллан хойутаата диэн иһитиннэрдэ. Аҥардас Нам улууһугар 305 тонна туттарыллыбыт үүт ситэ төлөнө илик, ити боппуруос сотору кэминэн быһаарыллыаҕа диэн эттэ.
Кини 2025 сыл тохсунньутуттан тыа хаһаайыстыбатын сорох боломуочуйалара улуустарга бэриллэн үлэ-хамнас саҥалыы аттарыллан барбытын кэпсээтэ. Ол курдук, барыллаан түмүктэр куһаҕана суохтарын бэлиэтээтэ. Ааспыт сылга уопсайа 8,5 млрд. курдук субвенция харчыта тыырыллыбыт. Боломуочуйа саҥалыы тыырыллан киириитин түмүгэр, үгүс улуустар үптэрин-харчыларын бэйэлэригэр ордук көдьүүстээх хайысхалары сайыннарыыга ууран куһаҕана суох көрдөрүүлэри ситиститтэрин иһитиннэрдэ. Ол курдук, үүтү туттарыы былаана 3 тыһ.тоннанан улааппыт. Туорахтаах бурдугу сайыннарыыга уонна эбии аһылыгы бэлэмнээһиҥҥэ хаһан да ылыллыбытах үүнүүнү быйыл ситистилэр. Маны таһынан, өрөспүүбүлүкэ үрдүнэн 108 кыра кыамталаах эбийиэктэри тутуу ыытылынна, мантан аҥара үлэҕэ киирдэ. Аҥардас Нам улууугар 3 саҥа хотон тутуллан киирдэ диэн кэпсээтэ.
Кини маны таһынан ыты тутуу, харайыы методикатыгар сокуоҥҥа туох саҥа уларыйыылар киирбиттэрин быһаарда.
Салгыы Алексей Еремеев уонна Александр Атласов Модукка эдэр исписэлиистэргэ ананан тутуллубут 4 квартиралаах дьиэҕэ сырыттылар. Ил Түмэн спикера эдэр учууталлары кытта көрсөн манна олохсуйан хаалар баҕалаахтарын, инники былааннарын туһунан ыйыталаста.
Бастакы квартираҕа олорор Мэҥэ-Хаҥаластан көһөн кэлбит эдэр ыаллар олорор дьиэлэрин усулуобуйата үчүгэйин, дьиэ кэргэннэригэр эбиллиини кэтэһэллэрин уонна Модут сирин сөбүлээбиттэрин туһунан иһитиннэрдилэр. «Мин Сахам сирэ XXI үйэҕэ» бүтүн өрөспүүбүлүкэтээҕи үтүө дьыала хамсааһын чэрчитинэн эдэр специалистарга анаан тутуллубут дьиэ хас биирдии квартирата иккилии хостоох, толору хааччыллыылаах.
This post was published on 06.02.2026 12:03 12:03